Những ông quan coi trời bằng vung

Những ông quan coi trời bằng vung

Không phải chỉ có ở “nông thôn mới” hay “nông thôn cũ” mới có những quan nhỏ, quan lớn coi dân như rác, coi trời bằng vung, mà ở ngay những thành phố lớn hầu như các quan đều như thế cả. Bây giờ ở VN cũng nhiều bà ra làm quan. Làm thư ký quèn cũng khệnh khạng vẻ nhà quan. Tôi cố tránh những việc phải ra tới “cửa quan” nhưng không được, thí dụ như mỗi tháng phải ra phường lãnh tiền già, mỗi tháng được 380 ngàn đồng VN, cũng ăn được năm tô phở. Cái thân già phải lết ra Ủy Ban Nhân Dân Phường lãnh tiền. Vừa ra đã thấy chừng vài chục ông bà già lưng còng, tóc bạc đứng ngồi lố nhố ngoài hàng hiên, thiếu ghế ngồi nên nhiều cụ phải đứng từ ngoài vào trong phòng làm việc của Ủy Ban. Nhân viên văn phòng này hầu hết là các bà các cô. Có những cô nói nhanh như điện khiến nhiều cụ già miền Nam trố mắt nhìn, đứng lặng thinh, nhấp nhỏm chờ đến lượt gọi tên, không dám hỏi câu nào. Có khi chờ đến hơn hai tiếng mới được lãnh tiền. Có cụ mệt quá để sổ lãnh tiền đó, chiều hay mai mới ra, lại đợi nữa. Lãnh được 380 ngàn ra về là “thoát nợ trần”.

Đây là chuyện nhỏ ở thành phố lớn như Sài Gòn chưa nói đến các nơi xa, còn lắm chuyện “quan làm vua” nữa. Nhìn vào “báo cáo thành tích một năm qua” có rất nhiều “cái tốt”, nhưng “đâu đó vẫn có những biểu hiện xấu”. Lại có đến hàng trăm hàng ngàn “cái xấu cần chấn chỉnh”. Chuyện không lạ với hàng loạt báo cáo tương tự như nhau. Thôi thì tạm bỏ qua những “hồ sơ” khổng lồ đó, xin nói đến chuyện gần đây nhất xảy ra từ chục năm trước rồi, bây giờ báo nhà nước mới khui ra trong cuối tháng 12 năm 2016 này.

Ông quan địa chính coi trời bằng vung

Cách đây mười năm, báo chí VN đã có loạt bài vạch mặt tiêu cực trong quản lý đất đai tại quận Bình Tân (Quận Bình Thạnh), liên quan đến hàng loạt sai phạm có hệ thống của ông Nguyễn Văn Cương, cán bộ địa chính thị trấn An Lạc, huyện Bình Chánh (nay là Quận Bình Tân). Ông Nguyễn Văn Cương chỉ là một cán bộ địa chính nhỏ, nhưng chuyện gì cũng dám làm.

Hơn 20 năm làm “vua” địa chính của một vùng đất rộng lớn, ông Cương đã “hô biến” hàng trăm nghìn mét vuông đất rơi vào tay các đại gia, đầu nậu, để phân lô bán nền với số nhà xây lậu không đếm xuể; hàng loạt khu đất công bị “xà xẻo” biến thành đất tư; nhiều vụ tranh chấp mà phần thắng nghiêng về phía “biết điều” bất kể đúng hay sai. Sự tự tung tự tác của “vua” địa chính suốt thời gian dài 20 năm, mà cấp trên của ông không hề hay biết, hay có biết nhưng đã có phần rồi nên cứ làm ngơ, mặc cho đàn em tung hoành, càng nhiều vụ càng tốt được chia phần nhiều hơn. Các cơ quan thanh tra ở đâu? Các quan tỉnh “vi hành” xuống địa phương làm gì? Quan địa chính đưa đi thanh tra đất đai ở quán nhậu, quán có nhiều “em bé” cho các quan say khướt quên đường về. Đó là kiểu tiếp đón phái đoàn từ trên xuống như thành cái mẫu ở VN rồi. Mặc cho sự thiệt hại nặng nề cho tài nguyên quốc gia, mà còn làm nhiều vụ tranh chấp đất đai kéo dài, để lâu ngày rối như mớ bòng bong, người còn kẻ chết, coi như không có đoạn kết.

Tôi xin dẫn chứng sơ lược vụ khiếu kiện hơn hai hécta đất suốt gần 30 năm của gia đình cụ Mai Thị Hoàng là một bằng chứng. Vụ kiện kéo dài suốt 30 năm, nhưng đá đi đá lại suốt một thời gian dài, nơi nào cũng phê “kiểm tra, kết luận và kiến nghị biện pháp giải quyết lên thủ tướng chính phủ”. Văn Phòng Chính Phủ (VPCP) cũng “chuyển đơn khiếu nại của gia đình cụ Hoàng đến Tổng Cục Địa Chính (TCĐC), đề nghị có biện pháp giải quyết theo quy định pháp luật, thông báo kết quả cho VPCP báo cáo thủ tướng chính phủ, và đề nghị Bộ Tài Nguyên Môi Trường (TNMT) kiểm tra, xem xét đơn khiếu nại theo đúng quy định pháp luật.”

Cụ Mai Thị Hoàng bên chồng hồ sơ khiếu tố lúc còn sống.

Ôm theo nỗi oan ức xuống mồ!

Ông lớn này xuống, ông lớn khác lên, một đống hồ sơ chuyển tới chuyển lui, chuyển qua chuyển lại, phê đưa lên trên, đưa xuống dưới, kết luận nó vẫn nằm yên như đang ngủ. Môt đống hồ sơ nặng cả tạ, tôi không thể tường trình hết được, xin kể đến những việc từ chính gia đình cụ Mai Thị Hoàng kể lại.

Một ngày cuối năm 2016 vừa qua, ông Thạch là con trai cụ Hoàng nói với báo chí, giọng nghẹn ngào: “Theo chỉ đạo của thủ tướng chính phủ tại VB số 6975/VPCP-V.I, thời gian để Bộ Tài Nguyên Môi Trường (TNMT) báo cáo thủ tướng chính phủ, chậm nhất đến cuối năm 2013. Mẹ tôi mòn mỏi chờ đợi đến hết quý 1 năm 2014 vẫn chưa nhận được kết quả từ Bộ TNMT. Tuổi cao sức yếu, bà cụ đã ra đi, ôm theo nỗi oan ức xuống mồ! Tôi lại tiếp tục hành trình của mẹ còn dang dở”.

- Hết đời mẹ đến đời con phải đi kiện, hết Bộ này qua Cục kia mà ông vua địa chính vẫn nhởn nhơ bình chân như vại, tiếp tục “phù phép” biến đất của người khác thành đất của mình, khiến người dân không còn mảnh đất cắm dùi.

Một dãy nhà trên khu đất 20,640 m2 của gia đình ông Thạch.

Mọi sự rắc rối, phức tạp dẫn đến tranh chấp dai dẳng đều do ông Cương mà ra. Anh Thạch nói: “Sau nhiều năm tranh chấp, khu đất của nhà tôi đã mọc lên hàng chục căn nhà, trong đó có cả nhà của ông Cương, tất cả đều xây trái phép, nhưng phần lớn đã được cấp giấy chủ quyền (?!).”

- Ai cấp giấy chủ quyền? Người đó phải là ông cán bộ địa chính ký giấy xác nhận thì mới được cấp sổ chủ quyền. Ông cấp chủ quyền đất của người khác thành đất của mình luôn cho tiện việc sổ sách!

Người chết vẫn xây nhà

Ông Thạch trình bày tiếp, “Cả 20,640 m2 đất dưới bàn tay “phù phép” của ông Cương, gia đình tôi không còn một cục cắm dùi! Ngay cả khu mộ gia tộc hơn 1,000 m2, hiện còn mồ mả của ông bà nội tôi, “vua” địa chính cũng “hô biến” thành nghĩa địa vô chủ, vỏn vẹn 124 m2, phần còn lại được phân thành 11 nền nhà!”

Kiểm tra hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận (GCN) quyền sử dụng đất (sổ đỏ), quyền sở hữu nhà (sổ hồng) của các hộ dân (gia đình dân) nằm trên khu đất, tất cả đều không có giấy tờ gốc chứng minh tính hợp pháp. Nhiều bộ hồ sơ được kê khai sai sự thật đến mức khó tin, như gia đình bà Bùi Thị Cần (SN 1949 ngụ Khiếu Năng Tĩnh, KP5, phường An Lạc A). Bà Cần kê khai năm 1999, có căn nhà cấp 4 với 354 m2 do vợ chồng bà “tự xây dựng năm 1960” khi mới 11 tuổi (?!).

Những chuyện “kỳ lạ” như thế không phải là ít. Nhưng chuyện “ký bí” nhất là trường hợp của ông Hoàng Ngọc Giá (SN 1957, ở Khiếu Năng Tĩnh, KP5) khai căn nhà đúc do ông tự xây từ năm 1960 khi mới 3 tuổi; còn vợ ông là bà Trần Thị Kim Phụng (SN 1962) lúc đó chưa chào đời!...

Đúng là một phép lạ, chưa đẻ mà đã biết xây nhà! Chỉ có ông địa chính mới ban cho phép lạ này, ông mới là “vua địa chính” mà quyền năng như ông Trời, thủ đoạn cao tay hơn cả phù thủy đời xưa.

Nhưng khi làm việc với Đoàn Công Tác Bộ TNMT, ông Cương chối phăng, cho rằng mình không biết, không nghe, cũng không thấy nên không chịu trách nhiệm (?!).”

Nhưng trên thực tế, khu đất thừa kế của nhà bà Hoàng mẹ ông Thạch hiện có hai căn nhà trên khu đất 20,640 m2 là một bằng chứng không thể chối cãi. Đáng căm phẫn hơn khi ông Cương kê khai gian dối đất của “cha mẹ cho” và “một phần mua giấy tay”! Vậy mà chủ tịch UBND thị trấn An Lạc Nguyễn Văn Hạnh vẫn vô tư ký xác nhận vào tháng Năm năm 2000.

Người tù oan 43 năm Trần Văn Thêm đòi bồi thường hơn 12 tỷ đồng.

Ông Trần Văn Chiến ngồi tù oan hơn 16 năm.

Ông Nguyễn Thanh Chấn, 10 năm ngồi tù oan, tan nát cả gia đình.

Cả một lũ quan quyền địa phương toa rập bao che cho nhau ăn cướp tài sản ruộng vườn của người dân.

Đến bây giờ lại thành lập đoàn kiểm tra lại báo cáo chính phủ

Thạch cho biết, trong bốn lần làm việc với Đoàn Thanh Tra Bộ TNMT do ông Nguyễn Tiến Sỹ làm trưởng đoàn, ông đã trình bày toàn bộ vụ việc, cũng như đưa ra từng nội dung tố cáo cụ thể, kèm theo tài liệu chứng cứ. Nghiêm trọng nhất là việc ông Cương cùng nhiều cán bộ liên quan đã “phù phép” tờ bản đồ địa chính và sơ đồ phân nền giả, để “xẻ thịt” khu đất, mà “vua” địa chính cũng được chia phần.

- Ông Nguyễn Văn Yên - phó chánh thanh tra Bộ TNMT, cho biết: Theo chỉ đạo của thủ tướng chính phủ, lần này, Bộ TNMT đã thành lập đoàn thanh tra kiên quyết làm rõ, không bao che, nếu có dấu hiệu sai phạm hình sự sẽ kiến nghị chuyển cơ quan điều tra làm rõ, xử lý theo pháp luật. Hiện công tác thanh tra đã hoàn tất, Đoàn Thanh tra sau khi làm việc với UBND TPHCM sẽ có báo cáo lãnh đạo Bộ TNMT.

- Không biết lần này sau khi đã hoàn tất thanh tra, rồi làm việc với UBND TP HCM đến bao giờ xong, rồi lại báo cáo với lãnh đạo Bộ Tài Nguyên Môi Trường, đến bao giờ có kết luận đây. Và tất nhiên theo chỉ thị phải báo cáo với thủ tướng chính phủ. Công việc gấy tờ cù cưa như thợ cưa thợ xẻ, gia đình ông Thạch vẫn còn chờ. Có khi nào ông Thạch qua đời rồi lại đến con ông thạch phải thay bố đi tố cáo không? Thế là đủ ba đời nhà cụ Hoàng làm đơn tố cáo một anh cán bộ địa chính còm ở làng mà vẫn không xong.

Chuyện này cũng giống chuyện ở Nha Trang. Ngày 27 tháng 12, khi tòa phúc thẩm vừa tuyên án, bà Nguyễn Thị Hồng (tiểu thương bị UBND phường Phước Long, TP Nha Trang, cưỡng chế “công trình che tấm bạt” ở chợ Phước Thái), khóc thét ngay tại tòa án, vì cho rằng mình bị xử oan.

Đúng là ở VN thời này chuyện gì cũng có thể xảy ra.

Bao che cho nhau để xử oan cho dân như một thứ bệnh dịch đã lan truyền trong máu các ông vua ở làng rồi. Người bị tù oan rất nhiều, tôi chỉ kể vài vụ án oan nổi tiếng nhất VN:

Trong lịch sử tư pháp Việt Nam đã xảy ra rất nhiều vụ án oan sai khiến người dân đều lo sợ “bao giờ đến lượt mình vào tù đây” hết dám tin vào cái gì gọi là công lý ở VN.

- Ông Nguyễn Thanh Chấn – 10 năm ngồi tù, tan nát cả gia đình.

- Anh Nguyễn Minh Hùng hai lần bị tuyên án tử hình dù không buôn bán ma túy.

- Đánh rơi đồng hồ, bị án oan tù chung thân. Anh Bùi Minh Hải, ở tỉnh Đồng Nai, chỉ vì vô tình đánh rơi chiếc đồng hồ ở gần nơi xảy ra vụ giết người, mà bị tình nghi là thủ phạm bị bỏa tù oan.

- Anh Trần Văn Chiến ở tù oan 16 năm 3 tháng không phạm tội giết người.

- Án oan “vườn điều” khiến cả chín người trong gia đình vợ của ông Huỳnh Văn Nén bị bắt giữ.

Ngoài ra còn phải đền bù cho những người bị tù oan, như người tù oan 43 năm Trần Văn Thêm đòi bồi thường hơn 12 tỷ đồng. Như thế số tiền phải đền bù cho người bị tù oan sẽ là bao nhiêu tỉ? Ai trả? Lại lấy tiền đóng thuế của dân trả chứ tiền đâu. Người dân còng lưng gánh cho các quan làm sai. Làm sao không khổ!

Dân còn khổ dài dài vì những ông quan làm vua này còn chễm chệ ngồi trên những chiếc ghế chạm trổ rồng trổ phượng, hét ra lửa mửa ra khói, làm những dân sợ như sợ đám quỷ dữ. Đúng là đám quỷ dữ đang hoành hành dữ dội làm thịt người dân VN.

Văn Quang

Sài Gòn - Đầu tháng 1, 2017

Khai Dân Trí

Văn Quang

Án bỏ túi áo và án bỏ túi quần

Văn Quang - Viết từ Sài Gòn ngày 05.10.2014

Án bỏ túi áo và án bỏ túi quần

Những chuyện lạ ở tòa án VN ngày nay không thiếu gì những chuyện lạ ngoài sách vở luật pháp, ngoài ý muốn của chính những vị quan tòa ngồi oai phong lẫm liệt trước công đường, bởi chính những vị ấy muốn xử đúng pháp luật cũng không được bởi phải báo cáo cấp trên, bởi phải theo ý định của một “cơ quan quyền lực” cao hơn tòa án. Thế nên có những vụ đáng lẽ phải xử tù vài chục năm, nhưng cuối cùng tòa án đành phải theo ý cấp trên xử vài năm tù treo cho xong chuyện.

Người dân gọi những vụ án này là “án bỏ túi.” Có thể hiểu vụ án đã có “chỉ đạo” sẵn, quan tóa xử... cho vui rồi khi tuyên án chỉ việc móc túi áo ra lấy bản án ghi sẵn cứ thế mà tuyên án.

Không chỉ có thế, người ta còn chia làm 2 loại, “án bỏ túi áo” và “án bỏ túi quần.”

Nói nôm na ra án bỏ túi áo là loại được chỉ đạo sẵn bằng văn bản hẳn hoi hoặc bằng những cuộc họp kín, văn bản được long trọng bỏ túi áo ngực. Còn loại “án bỏ túi quần” là loại được các quan trên gửi gấm, nhờ vả, nhưng là quan to nên gửi gấm nhờ vả cũng có nghĩa là chỉ thị ngầm, đút váo túi quần, móc ra cho kín đáo.

Đấy là chưa kể đến loại án được “mua bán” sẵn, nói cho rõ là được đút lót chạy chọt bằng “hiện kim, hiện vật” như mốt chiếc xe hơi cho con cháu các cụ, một cái nhà cho bồ nhí các quan, bố ai biết đâu mà lần. Thế cho nên các vụ án oan sai cứ tiếp nối nhau dài dài. Tôi không thể nào kể hết những vụ oan sai đó đã từng xảy ra và đã bị điều tra đi điều tra lại. Có khi hàng chục năm mà người bị án oan vẫn chưa biết mình oan hay không, cứ để bản án “lửng lơ con cá vàng” như thế thôi, tôi sẽ chứng minh cụ thể một trong nhiều bản án kiểu này ở phần sau.

Loạt bài “Trưởng ấp anh là vua.”

Tuyển tội phạm làm công chức ngay tại xã

Và gần đây lại còn một chuyện lạ nhất thế giới nữa, tôi nhờ bạn đọc tìm được một nước khác có kiểu làm việc nước như thế này:

Đó là chuyện ông Nguyễn Hoàng Hải, Bí thư Đảng ủy xã Chàng Sơn (Thạch Thất - Hà Nội), triệu tập họp Đảng ủy Xã, thông báo, được sự đồng ý “bằng miệng” của Huyện ủy, UBND huyện Thạch Thất, nay Đảng ủy Xã quyết định tuyển dụng Phí Đình Hưng và Nguyễn Văn Thiết, là hai trong số 3 tù nhân đang thụ án tù treo theo bản án số 58/2013/HSST vào làm việc tại UBND xã Chàng Sơn với các vị trí: Phí Đình Hưng làm kế toán, Nguyễn Văn Thiết là tổ trưởng văn phòng (Đại lộ, ngày 17/9). Một quyết định tuyển dụng mà không có văn bản, chỉ truyền khẩu cho 2 chức vụ được người dân gọi là “tay hòm chìa khóa,” muốn “gì” cũng phải qua tay hai ông “cố vấn tối om” này mới xuôi chèo mát mái.

Lý do bí mật của cánh quan chức tham ô

Hai vị tù nhân này nằm trong một “băng” mà ngày nay người ta gọi là “nhóm lợi ích,” bao gồm: Nguyễn Hoàng Hải, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã, Phí Đình Hưng (khi đó là Chủ tịch UBND xã); Chu Thế Huấn- Phó Chủ tịch UBND xã; Nguyễn Văn Thiết (khi đó là Đảng ủy viên, cán bộ địa chính). Vì mục đích tư lợi, từ năm 2004 đến 2012, suốt 8 năm trời, các vị đã ra nhiều nghị quyết trái pháp luật, tạo điều kiện cho các vi phạm pháp luật về đất đai, quản lý tài chính, gây ra hậu quả rất nghiêm trọng.

Cơ quan chức năng đã phải điều tra suốt mấy năm trời, xác định có dấu hiệu “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.” Và “nhóm lợi ích” cuối cùng bị truy tố, xét xử. Bản án cuối cùng cũng đã tuyên: Phí Đình Hưng 36 tháng tù, Nguyễn Văn Thiết 24 tháng tù, Chu Văn Quang 20 tháng tù, còn lại các quan khác đều được hưởng án treo.

Tù nhân Phí Đình Hưng (bên phải) làm việc với các trưởng thôn ngày 15-8-2014

Tuy nhiên thời gian thử thách rất khác nhau: Chu Văn Quang 40 tháng, Nguyễn Văn Thiết 48 tháng; riêng Phí Đình Hưng tới 5 năm. Vậy mà ngày nay Phí Đình Hưng nghiễm nhiên trở lại ngồi chồm chỗm giữa công đường!

Quan chơi đúng kiểu giang hồ

Tại sao? Dễ hiểu thôi, khi ra tòa Phí Đình Hưng đã nhận hết tội về mình, nên ông bí thư kiêm chủ tịch xã Nguyễn Hoàng Hải mới thoát được tù tội. Và giờ đây ông vẫn vòn tại chức, đến lượt ông này “trả nghĩa,” theo đúng kiểu giang hồ, “Chú cứ nhận hết tội, để anh còn làm việc, chú yên tâm.” Và đại ca Hải đã làm được. Người dân rất phẫn nô khi phải khoanh tay cúi đầu trước tên tội phạm ngay trong làng xã mình. Ông Nguyễn Văn Thúc, Chủ tịch Hội Người cao tuổi nói rằng, xã có gần 10,000 dân, những người có bằng Đại học, cao học rất nhiều, đâu có thiếu người làm việc, đến mức nhất thiết phải tuyển những tên đang bị án tù, làm mất lòng tin của dân. Người ta có thể làm liều, làm ẩu, có thể giẫm đạp lên pháp luật, để rồi vẫn ngang nhiên ngồi ở chốn công đường, chả “sợ bố con thằng dân nào”!
 
Đó chỉ là một chuyện mang tính “băng đảng” ở một xã, còn khối chuyện tương tự như thế nhưng “nhỏ” hơn chút xíu. Tuy “nhỏ” nhưng ảnh hưởng lại vô cùng lớn. Tôi chỉ tóm tắt vụ này.

Cho quan tham làm công an ấp?!

Đó là trường hợp ông Lê Võ Trường (45 tuổi) - bí thư kiêm trưởng ấp Phương Lạc, xã Phương Bình, huyện Phụng Hiệp (Hậu Giang) từ năm 2005 đến năm 2008 có nhiều sai phạm. Sau loạt bài, ông Trường bị cách chức.

Theo kết luận của huyện Phụng Hiệp, từ năm 2005 đến 2008 có ba người ở xã Phương Bình chiếm đoạt tổng cộng 126.7 triệu đồng (gần $6,000 đô). Riêng ông Trường, khi đó là trưởng ấp Phương Lạc, lập danh sách khống ăn chặn tiền chính sách gần 11 triệu đồng. Sau đó, hai người kia bị tòa phạt 10 và 20 năm tù, riêng ông Trường chỉ phải bồi thường lại số tiền tham ô và bị cách chức do các sai phạm trên cộng với việc vi phạm về quan hệ nam nữ bất chính dù đã có vợ con.
 
Sau một thời gian thôi làm việc, đầu năm 2013, ông được địa phương cất nhắc lên làm trưởng ban quản lý chợ Cái Sơn ở địa phương này và đến năm 2014 được trao chức phó Công an ấp Phương Lạc. Điều này làm người dân bất bình, gửi đơn tập thể phản đối quyết liệt. Một người dân đặt câu hỏi, “Làm công an mà thành tích bất hảo như thế thì ai tin? Khi bắt được trộm cướp nó nói “tui cũng như ông thôi” thì tính sao đây?” Đúng là các quan xã làm vua một vùng như tờ Pháp Luật đã đưa hàng loạt tin tức như vậy trong loạt bài “trưởng ấp anh là vua.”

Tiếp tay cho án bỏ túi

Dư luận của giới pháp luật nói chung và ngay tại Quốc hội VN đang ồn ào lên tiếng về một “quyết định lạ lùng” của ông Nguyễn Đức Bình, Chánh án Tòa án nhân dân (TAND) TP Hà Nội ký ban hành ngày 23.1.2013 (gọi là Quyết định 13).
 
Bà Lê Thị Nga - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc hội cho rằng Quyết định 13 có những “quy định lạ lùng” và khẳng định Quyết định này là vi phạm nghiêm trọng nguyên tắc “thẩm phán, hội thẩm xét xử độc lập và chỉ tuần theo pháp luật; nghiêm cấm các tổ chức, cá nhân can thiệp vào việc của thẩm phán và hội thẩm.”
 
Tại sao là “lạ lùng,” bởi vì theo Quyết định 13, các phó chánh án, chánh tòa chuyên trách TAND TP. Hà Nội, Chánh án TAND cấp huyện, thẩm phán, thẩm tra viên phải có trách nhiệm báo cáo với Chánh án TAND TP. Hà Nội nhiều loại án, trong đó có, “Các vụ án hình sự sơ thẩm dự tính xử phạt bị cáo dưới mức thấp nhất của khung hình phạt, chuyển sang loại hình phạt nhẹ hơn hoặc cho bị cáo hưởng án treo; các vụ án dân sự về thừa kế có kỷ phần thừa kế được tính bằng giá trị; các vụ án mà Chánh án TAND TP thấy cần thiết...”

Ông Chánh án TAND TP Hà Nội muốn thâu tóm quyền hành xét xử vào trong tay nên yêu cầu cấp dưới báo cáo cụ thể việc “dự định xử phạt” cho mình biết trước. Vậy thì ông chánh án TAND TP Hà Nội không tin vào năng lực xét xử của tòa án cấp dưới hay sao?
Vậy thì phải nói trắng ra: Đây là hình thức “duyệt án trước” mà theo ngôn ngữ dân gian là “án bỏ túi”?
 
Mời bạn đọc những ý kiến sau của người dân:

- bùi đán (e-mail: danbuivn50@gmail.com)
Đến tòa án mà còn làm trái luật không biết công lý SẼ ĐI VỀ ĐÂU đây là sản phẩm của mua quan bán chức con ông cháu cha với cái đầu trống rỗng lấy lợi ích nhóm làm đầu.

- phạm văn đoàn (e-mail: pham.doan45@yahoo.com.vn)
Nói thật là bây giờ mà nhắc tới tòa án là tôi đã không muốn nghe rồi. Gia đình tôi cũng từng đi hầu tòa rồi vì vậy tôi biết.

-Lê thị hồng (e-mail: co_giao_hong@yahoo.com.vn)
Theo nội dung bài báo viết, các bạn để ý mà xem, đây là một hình thức MỚI của nạn THAM NHŨNG đấy.Hầu hết các loại GIẢM ÁN, hoặc là ÁN OAN SAI ...xảy ra thời giai qua là nằm ở khâu này. Nếu phạm nhân CÓ TIỀN CHẠY ÁN thì KẾT QUẢ có tính “khả thi” ngay. Gia đình tôi có người làm ở tòa án các cấp nên tôi RẤT HIỂU VẤN ĐỀ NÀY.

Đọc vài lời phản ứng trên đây, bạn đọc đã biết rõ bàn tay của các cấp trên muốn nhảy vào chi phối những bản án như thế nào. Sự công minh chính trực đành đội nón ra đi.

Chưa dám quy định người bị bắt có quyền giữ im lặng

Đó là hàng tít lớn trên báo Thanh Niên ra ngày thứ Hai 29-9 vừa qua. Trước hàng loạt những vụ án oan sai xảy ra ở khắp nơi. Hầu hết nạn nhân bị oan sai bị bức cung, dùng nhục hình, tra tấn tàn nhẫn và bắt phải nhận tội bằng văn bản đàng hoàng, thứ văn bản được viết sẵn bắt nạn nhân phải ký, nếu không ký sẽ tiếp tục bị hành hạ, có khi đến tử vong hoặc mang thương tích suốt đời.

Để hạn chế những cảnh tàn bạo đó, đã có rất nhiều ý kiến của mọi tầng lớp nhân dân nêu ra và chính người viết bài này, trong vài số báo trước, cũng đã đưa ra một số giải pháp ngăn chặn như quyền được mời luật sư tham dự các buổi hỏi cung, dùng camera theo dõi... Nay Quốc hội VN đã đưa vấn đề này ra thảo luận với rất nhiều ý kiến khác nhau. Tuy nhiên vấn đề người bị bắt có quyền im lặng vẫn chưa được thông qua.

Góp ý đầu tiên về dự luật Tổ chức Tòa án nhân dân (TAND) sửa đổi, Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng nhắc lại đề nghị của Ủy ban Tư pháp trong phiên điều trần về chống bức cung, nhục hình gần đây, cũng như đề nghị của Bộ trưởng Tư pháp Hà Hùng Cường về việc “bị can, bị cáo, người bị bắt giữ có quyền im lặng cho đến khi có luật sư,” và đặt câu hỏi, “Trường hợp không đảm bảo được 2 nguyên tắc cơ bản là quyền tự bào chữa hoặc nhờ người bào chữa của bị can và nguyên tắc tranh tụng tại tòa, thì tòa có được phép mở phiên xét xử hay không.”

Về tính độc lập của thẩm phán trong xét xử, theo Chánh án TAND tối cao ông Trương Hòa Bình, đây là nguyên tắc đã được hiến định và cụ thể hóa trong luật Tổ chức TAND sửa đổi. “Chúng tôi sẽ kiến nghị để có cơ chế pháp luật tiếp tục đảm bảo quyền này, tuy nhiên cũng có nguyên tắc đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng trong xét xử, chúng tôi cũng sẽ chấp hành,” ông Trương Hòa Bình nói.

Vụ án Nguyễn Thanh Chấn cho thấy phải đẩy mạnh hơn nữa cải cách tư pháp

Cơ quan điều tra không muốn đưa vào luật

Viện trưởng Viện KSND tối cao Nguyễn Hòa Bình lý giải thêm, “Quyền im lặng của bị can, bị cáo là vấn đề lớn, thế giới đã áp dụng. Tuy nhiên, khi đưa ra lấy ý kiến, chúng tôi cũng còn lúng túng, cần có định hướng của Ủy ban Thường vụ QH về vấn đề này.” Lý do, theo ông Nguyễn Hòa Bình, cơ quan điều tra hoàn toàn không muốn quy định quyền im lặng của bị can, bị cáo, trong khi phía luật sư thì rất muốn.

Rõ ràng phía các ông có quyền bắt người, có quyền điều tra không hề muốn có thứ luật này để “dễ dàng” trong việc điều tra. Nhưng hàng loạt vú bức cung, dùng nhục hình đã làm tình làm tội nhân dân rất khốn đốn, chính cơ quan điều tra cùng ngành công an cũng mang tiếng vì một số nhân viên xấu xa này.

Chưa ai quên vụ án ông Nguyễn Thanh Chấn bị tù oan đến 10 năm mới được giải oan. Nhất là vụ “tra tấn kiểu chim đông lạnh” của mấy ông điều tra viên tỉnh Sóc Trăng. Không ghi vào sách Guiness là một thiếu sót lớn của nền văn minh nhân loại.

Ông Hiếu cùng lá đơn kêu oan và lệnh tạm tha ký cách đây 30 năm

Hoặc có những vụ án kéo dài tới 30 năm không được giải quyết như trường hợp ông Nguyễn Duy Hiếu (SN 1957), vừa tiếp tục có đơn kêu oan gởi Chủ tịch nước cùng các cơ quan có trách nhiệm đề nghị giải quyết, trả lời quanh việc ông bị công an bắt giam 18 tháng cùm chân, sau đó nhận lệnh tạm tha mà không có kết luận đúng sai. Lệnh tạm tha ban hành đã 30 năm nhưng cho đến nay vẫn không có kết luận ông Hiếu có phạm tội hay không? Ông Hiếu rất bất bình, “Nếu tôi là người không phạm tội thì phải công bố, công khai đừng để tôi phải chịu cảnh hàm oan suốt đời với lý lịch tư pháp là người có tiền án, tiền sự làm ảnh hưởng đến tương lai cả đời con cháu tôi.”

Còn tranh cãi về quyền im lặng

Nếu có luật im lặng cho đến khi có luật sư thì chắc chắn những sự việc quá tai tiếng kia rất khó xảy ra. Đậy cũng chính là biện pháp giúp các cấp trên của ngành điều tra bớt gánh nặng kiểm soát và trách nhiệm. Đừng nghĩ rằng quyền im lặng sẽ làm bớt “quyền hành” của điều tra viên. Có như thế thì sự tôn trọng luật pháp mới được bảo đảm với bất cứ ai.
Cuối cùng ông Nguyễn Hòa Bình cho biết:

“Phải làm sao để khi bị bắt, bị tạm giữ, bị can, bị cáo có quyền không phát biểu, không khai, cho đến khi có luật sư. Còn trường hợp người ta đảm bảo tự bào chữa được thì người ta khai và chịu trách nhiệm về lời khai của mình trước tòa. Đây là một quyền rất lớn, nhưng hiện nay trong quá trình xây dựng dự thảo, đang có sự xung đột, ý kiến còn đang rất khác nhau cho nên chúng tôi không dám đưa quy định này vào.”

Như vậy là luật “quyền im lặng” vẫn chưa ngã ngũ ra sao. Người dân vẫn còn mỏi mắt trông chờ một điều gì đó khả dĩ bảo vệ cho sự an toàn của chính mình. Sống mà không an toàn, cứ bị “hỏi thăm sức khỏe” là lo sợ cuống cuồng thì còn hạnh phúc ở chỗ nào?

Đến đây để kết luận cho sự tai hại của cái “quyền im lặng” nếu chậm hoặc không được ban hành, mời bạn đọc “thưởng thức” một kiểu vòi tiền của cả một “tập đoàn” quan tòa khiến người dân hết đường chống đỡ. Xin tóm tắt:

Tòa, viện vòi tiền, ngăn bị cáo mời luật sư

Theo đơn tố cáo của dân, kiểm sát viên, chánh án, thẩm phán, thư ký tòa dọa bị cáo nếu mời luật sư sẽ bị xử nặng và dọa nạt thẳng thừng, làm tiền bị cáo.

Phiên tòa xét xử bị cáo Nguyễn Bá Quý ở xã Tiến Nông, huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa) về tội cưỡng đoạt tài sản dự tính mở vào ngày 4-9 vừa qua phải tạm hoãn để các cơ quan chức năng làm rõ việc bị cáo tố cáo

Ông Nguyễn Bá Quý, người tố cáo các cán bộ VKS, Tòa án huyện Triệu Sơn vòi tiền

kiểm sát viên, chánh án, thẩm phán, thư ký tòa huyện Triệu Sơn o ép nhận tiền của bị cáo và ngăn cản bị cáo mời luật sư bào chữa cho mình.

Theo tố cáo, kiểm sát viên Nguyễn Đình Hà (VKS huyện Triệu Sơn), Chánh án TAND huyện Triệu Sơn Lê Ngọc Hiệp, Thẩm phán Lê Thị Thu, thư ký tòa án Lê Sỹ Thuần là những người trực tiếp tiến hành tố tụng đã đe dọa và làm tiền bị cáo.

Tháng 3-2014, người dân xã Tiến Nông (Triệu Sơn) tố cáo về việc chủ tịch xã có nhiều sai phạm trong quản lý kinh tế làm thất thoát tiền của dân. HĐND xã đã lập đoàn kiểm tra, giám sát các công trình mà dân khiếu nại. Sau đó người dân chưa đồng ý với kết quả của đoàn giám sát nên tiếp tục làm đơn tố cáo lên huyện và tỉnh.

Theo ông Quý, ông bị o ép nhận tội nên sau khi được tại ngoại, ông nhờ luật sư Lê Quốc Hiền (Đoàn Luật sư tỉnh Thanh Hóa) bào chữa cho mình và kiểm sát viên, thẩm phán ra sức “can ngăn,” dọa dẫm để vòi tiền...

Ông Quý kể lại, ông có người cháu tên Nguyễn Đình Cánh, đang là phó chủ tịch UBND xã này và sợ việc tố cáo, khiếu nại của dân sẽ ảnh hưởng đến công việc của ông Cánh nên gọi điện thoại hỏi ông Cánh có liên quan gì trong việc người dân khiếu nại hay không. Qua điện thoại, ông Cánh cho là mình có liên quan và đặt vấn đề nhờ ông Quý giúp đỡ bằng cách nhờ ông Quý tác động những người tố cáo không gửi đơn lên cấp trên và sẽ lo tiền để làm quà cho những người đi khiếu kiện.

Theo cáo trạng, lúc đầu bị cáo Quý đòi 200 triệu đồng, sau đó rút xuống còn 130 triệu đồng và ông Cánh đồng ý. Sau đó hai bên hẹn nhau tại một quán cà phê để giao nhận tiền và bị cáo Quý bị công an bắt quả tang về tội cưỡng đoạt tài sản...
 
Vụ án cón nhiều tình tiết ly kỳ của các quan tòa mặc cả với nạn nhân như mua bán mớ rau con cá ngoài chợ. Trong bài khác tôi sẽ tường thuật cùng bạn đọc những tệ nạn này để thấy người dân VN cần có “quyền im lặng” để được bảo vệ như thế nào trong tình trạng một mớ luật pháp lộn xộn hiện nay.

Văn Quang

Khai Dân Trí

Văn Quang