Nhật
Ký Biển Đông: Chiến Tranh Lạnh Lan Qua Á Châu
Nhật
Ký Biển Đông trong hai tuần Tháng Ba ghi nhận những chuyển biến quan trọng như
sau:
-NewsMax ngày 1/3/2015: “Theo bản tường trình thuộc báo chí
Kuwait, vào năm 2014,Tổng Thống Obama dự trù bắn rơi máy bay Do Thái nếu những
máy bay này tiến hành oanh tạc các cơ sở hạt nhân của Ba Tư. Theo bản tường
trình của Al-Jarida, chính lời đe dọa - được cho là như vậy- đã khiến Thủ Tướng
Benjamin Netanyahu hủy bỏ kế hoạch oanh tạc đã được soạn thảo.”
-Voice of Russia ngày 1/3/2015:
Trong bài viêt
“Khủng
hoảng Ukraine và những cơ hội cho Trung Quốc” Vasily Kashin nhận định, “Huy
động mọi nỗ lực hòng răn đe quân sự và cô lập Nga về ngoại giao, Hoa Kỳ khó có
thể cùng lúc mở rộng sự hiện diện quân sự của mình ở Đông Nam Á. Như vậy, Trung
Quốc sẽ có cơ hội tích lũy thêm tiềm lực và củng cố vị thế trong nền chính trị
quốc tế.”
-Reuters (Paris) ngày 2/3/2015: “Sau
cuộc họp với Tổng Thư Ký NATO vào ngày Thứ Hai, Tổng
Thống Pháp Francois Hollande nhắc lại nhu cầu ngưng bắn ngay lập tức tại
Ukraine và rút vũ khí nặng ra khỏi đường biên giới giao tranh. Thỏa hiệp Minsk
là giải pháp duy nhất để tái lập hòa bình.”
-YahooNews ngày 2/3/2015: Trong bài viết nhan đề “Xem lại hiến pháp: Liệu
Hạ Viện hành động bất hợp pháp khi mời Netanyahu? (Constitution Check: Did the House act illegally in inviting Netanyahu?),
Lyle Denniston (1) viết, “Đáng lý ra các lãnh đạo lập pháp Hoa Kỳ phải suy nghĩ
kỹ hơn khi đưa ra lời mời. Mặc dù nó không vi phạm văn tự của Hiến Pháp. Nhưng
chắc chắn nó vi phạm nguyên tắc chỉ có một tiếng nói cho một quốc gia trong vấn
đề đối ngoại và các lãnh đạo ngoại quốc không thể lựa chọn hoặc muốn thương
thảo với quốc hội hay thương thảo với tổng thống.” (U.S. congressional leaders probably
should have given this invitation more thought. Although not a violation of the
letter of the Constitution, it certainly seems to violate the idea that the
nation speaks with one voice on foreign policy and that foreign leaders cannot
choose whether they prefer to deal with Congress or the president.) Thực ra Lyle Denisson muốn giảm nhẹ tính cách nghiêm
trọng của vấn đề. Nếu nói “vi hiến” thì ghê gớm quá! Nhưng rõ ràng
Hiến Pháp Hoa Kỳ quy định “quyền ngoại
giao thuộc về hành pháp, tức tổng thống”. Nay Quốc Hội giành lấy quyền đó
thì vi hiến đã rành rành ra đó rồi! Chẳng hạn ngày mai tổng thống làm luật mà
không thông qua Quốc Hội thì có vi hiến không? Dầu sao thì Lyle Denission chỉ phân
tích được sự kiện chứ không nêu được bản chất của vấn đề. Do cấu trúc “lưỡng đảng” và “check and banlance” đã khiến chính sách ngoại giao của Hoa Kỳ trở
thành “lưỡng đầu” tức lập pháp lúc
nào cũng có thể can dự vào chính sách đối ngoại của tổng thống khiến tình hình
rối beng. Sự kiện “Boehner và Netanyahu” đánh dấu bước khởi đầu suy
thoái nghiêm trọng về quyền lực đối ngoại của tổng thống Mỹ trên chính trường
quốc tế. Chẳng hạn khi tổng thống Hoa Kỳ ký kết hiệp ước hợp tác chiến lược hay
hợp tác an ninh với một quốc gia nào đó, trong cuộc họp báo, một ký giả có thể
cắc cớ hỏi, “Thưa tổng thống, tổng thống đã xin phép quốc hội để ký kết hiệp
ước này chưa? Liệu trong tương lai, quốc hội Hoa Kỳ có mời thủ lãnh đối lập của
quốc gia này đọc diễn văn tại quốc hội để chống lại hiệp ước không?” Thêm vào
đó, VOA tiếng Việt ngày 10/3/2015
loan tin, “Ngoại trưởng Iran nói rằng lá thư của các thượng nghị sĩ Mỹ thuộc đảng
Cộng hòa cảnh báo là thỏa thuận hạt nhân có thể có với Iran có thể bị hủy bỏ
một khi Tổng thống Barack Obama rời khỏi chức vụ cho thấy Hoa Kỳ không đáng tin
cậy.Tại Tehran, Ngoại trưởng Javad Zarif nói với đại hội chuyên gia, cơ quan
hàng đầu của các giáo sĩ Iran, rằng lá thư của 47 thượng nghị sĩ Mỹ là không có
tiền lệ và không phù hợp với nguyên tắc ngoại giao. Ông Zarif nói thêm rằng
thật ra, nó cho chúng ta thấy rằng chúng ta không thể tin nước Mỹ. Quan hệ đối
ngoại của Mỹ với các chính phủ khác hầu như lúc nào cũng được thực hiện bởi các
vị tổng thống và các nhà ngoại giao; và sự can thiệp trực tiếp của các nhà lập
pháp qua lá thư đó đã gặp phải sự đả kích gay gắt của Tổng thống Obama.Tổng
Thống Obama cho rằng thật là mỉa mai khi thấy một số thành viên Quốc Hội muốn
có cùng mục tiêu với những thành phần cứng rắn ở Iran.” Báo USNews ngày
10/3/2015 cho rằng bức thư của 47 thượng nghị sĩ gửi cho Iran đã vi phạm luật lệ (GOP
Senators Probably Broke Law With Iran Letter). Còn ABC News nói rằng, theo một
sồ giáo sư dạy luật và nhà bình luận, hành động của 47 thượng nghị sĩ có thể là
một tội phạm (might be a crime). Căng
thẳng hơn nữa, AFP ngày 11/3/2015 loan tin, “155,000 người đã ký thỉnh nguyện
thư gửi Tòa Bạch Ốc yêu cầu truy tố 47 thượng nghị sĩ Đảng Cộng Hòa tội phản nghịch
khi gửi thư cho các nhà lãnh đạo Ba Tư về những thương thảo về nguyên tử đang
diễn ra.” Như vậy nội tình nước Mỹ ngày càng rối beng và không còn ra thể thống
gì nữa? Người ta có thể truy tố một công dân nào đó về tội phản nghịch chứ làm
sao có thể truy tố 47 thượng nghị sĩ đương quyền về tội phản nghịch được? Quyền
tự do phát biểu bất khả xâm phạm của các dân biểu và thượng nghị sĩ ở đâu? Có
thể quy kết các ông này hành động điên khùng và vi hiến cho nên văn thư nói
trên hoàn toàn vô giá trị xong rồi từ từ để nội vụ “chìm xuồng” Cộng Hòa và Dân Chủ, Tổng Thống và Quốc Hội cùng nhau
rút ra bài học cho quyền lợi của nước Mỹ. Càng làm lớn chuyện ra, nước Mỹ càng
xấu hổ vì nước Mỹ vẫn thường tự hào và “lên
lớp” cho toàn thế giới về tinh thần thượng tôn luật pháp “Due Process of Law” và có một nền chính
trị tân tiến và hữu hiệu nhất. Ngày 12/3/2015, theo AFP, Ngoại Trưởng Đức Frank-Walter Steinmeier đã trách cứ các thượng nghị sĩ Cộng Hòa là
bức thư làm suy giảm niềm tin của Iran trong cuộc thương thảo trong đó có Đức tham dự. Như vậy câu chuyện đổ bể
tùm lum. Tôi sợ rồi đây sẽ còn nhiều quốc gia khác lên tiếng chê bai, bình phẩm
về nền chính trị Hoa Kỳ.
-AFP (Washington) ngày 3/3/2015: “Theo
bản báo cáo mới nhất vào Thứ Ba, lực lượng an ninh A Phú Hãn chịu tổn thất nặng
nề trên chiến trường và một số lớn binh sĩ đã từ nhiệm hoặc rời bỏ đơn vị. Giữa
Tháng 10, 2013 và Tháng 9, 2014 khoảng 1300 binh sĩ A Phú Hãn bị giết và 6200
bị thương.” Đây là tin đáng buồn cho Mỹ và NATO. Cuộc chiến A Phú Hãn khởi đầu
từ năm 2001 do liên quân Mỹ cầm đầu gồm 42 quốc gia quân sự hùng mạnh nhất hành
tinh này, với kết quả 2000 lính Mỹ chết, chi phí gần 1200 tỉ đô-la vừa cho chiến trường vừa viện trợ
vừa để huấn luyện quân đội A Phú Hãn. Năm 2014, Mỹ tuyên bố cuộc chiến chấm
dứt, rút quân và để lại một quân đội với thành tích chiến đấu như trên. Nếu lực
lượng Taliban tiếp tục lớn mạnh, để cứu nguy Kabul, có lẽ Mỹ phải nhảy vào một
lần nữa như cuộc chiến ở Iraq. Thế mới hay, Mỹ có thể đánh bại và tiêu diệt một
chính quyền như Iraq, Afghanistan, Libya trong chớp nhoáng nhưng chính quyền do
Mỹ lập lên không có khả năng đề kháng lại sức chiến đấu dai dẳng của lực lượng
kháng chiến và thường xụp đổ hoặc đất nước bị chia cắt hoặc triền miên bất ổn.
-Business Insider ngày 3/3/2015: Trong
bài viết “Nga và Ai Cập càng xích gần lại
nhau hơn nữa” (Russia and Egypt just got even closer) tờ báo cho
biết hai quốc gia sẽ tiến hành tập trận hải quân chung trên Địa Trung Hải và Ai
Cập sẽ tuyển chọn sĩ quan để được huấn luyện tại học viện quân sự Nga. Quan hệ Mỹ-Ai
Cập đã xấu đi kể tử khi Tướng al-Sisi đảo chính lật đổ chính quyền dân cử của
Ô. Morsi năm 2013. Hiện nay Mỹ cũng đang lên án nhà cầm quyền quân sự Thái Lan đã
lật đổ chính quyền hợp pháp của Bà Yingluck khiến chính quyền này ngả dần sang Trung
Quốc. Thực ra việc đảo chính lật đổ các chính quyền ở Ai Cập và Thái Lan chỉ là
chuyện chính trị nội bộ của người ta và thế giới chẳng ai quan tâm vì nó không
ảnh hưởng tới an ninh khu vực, nhưng Mỹ cứ can thiệp vào vì Mỹ tự cho mình “thiên
chức” bảo vệ dân chủ và nhân quyền trên toàn thế giới. Chính vì thế mà
Mỹ cứ mất dần đồng minh.
-AP
(Seoul): Truyền thông Nam Hàn cho hay Đại Sứ Hoa Kỳ Mark Lippert bị tấn công
khi đang diễn thuyết và được đưa vào bệnh viện. Đài tuyền hình YTN trình chiếu
hình ảnh Lippert bi rạch ở má và cổ tay nhưng vết thương không nguy tới tính
mạng. Truyền hình YTN cho biết hung thủ có tên Kim Ki-jong đã bị bắt sau sau đó. Theo cảnh sát, người
đàn ông vung con dao cạo và miệng hô khẩu hiệu hống nhất Nam- Bắc Hàn. Những
người biểu tình chống Mỹ tại Hán Thành (Seoul) mới đây đã lên tiếng chống đối
những cuộc tập trận hằng năm của Mỹ và Nam Hàn mà Bắc Hàn nói rằng được chuẩn
bị cho cuộc xâm lăng. Còn Hán Thành và Hoa Thịnh Đốn nói rằng những cuộc tập
trận kéo dài tới cuối Tháng Tư chỉ có tinh tự vệ và thường xuyên.” Hãng AP nói
thêm, vụ tấn công vị đại sứ Hoa Kỳ cho thấy tính bạo lực trong xã hội Nam Hàn, một số người sẵn sàng hy sinh
tính mạng để bày tỏ quan điểm của mình. Trong khi đó thành phần khuynh tả (2) cũng tức giận vì sự hiện diện quân sự Mỹ
ở Bán Đảo Triều Tiên.
-Yahoo
News ngày 5/3/2015: “Một thống kê lạnh người. Theo Bộ Cựu Chiến Binh, hai mươi
hai (22) cựu chiến binh Hoa Kỳ tự tử một ngày. Nạn nhân mới nhất, Đại Úy Trừ Bị
Không Quân Jamie Bruette trẻ tuổi nhất có năm con, sau hai lần tăng phái tham
dự chiến trường Afghanistan và sau 11 năm phục vụ trong không quân. Nguyên do
khiến các cựu chiến binh tự tử là vì chứng “post-traumatic
stress disorder” PTSD (3) là chứng rối loạn thần kinh
kéo dài do gặp phải những biến cố gây chấn động cân não. “ Nhưng theo một thống
kê khác của năm 2007 khoảng 18 cựu chiến binh Hoa Kỳ tự tử mỗi ngày.
-AP ngày
5/3/2015: “Thủ Tướng Ý Đại Lợi viếng thăm Moscow vào Thứ Năm trong một nỗ lực
hàn gắn mối quan hệ giữa Nga- Tây Phương bị tổn thương vì cuộc khủng hoảng
Ukraine. Hầu hết các lãnh đạo Phương Tây đều lánh xa Moscow khi bang giao đã
xuống tới mức thấp nhất kể từ Chiến Tranh Lạnh. Chuyến thăm viếng của Thủ Tướng
Matteo Renzi phản ảnh mong muốn cải thiện quan hệ song phương về kinh tế đã bị
tổn hại vì Liên Hiệp Âu Châu đã áp đặt lệnh cấm vận và những biện pháp trả đũa
của Nga.”
-BBC tiếng Việt ngày 6/3/2015: Đại Sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam
Ted Osius trong dịp viếng thăm Đại Học Quốc Gia Hà Nội tuyên bố, “Không có điều gì là không thể”
trong quan hệ giữa hai nước, chính phủ và nhân dân Hoa Kỳ sẵn sàng tiếp thêm
sức mạnh cho Việt Nam bay cao và bay xa hơn nữa.”
-AP
(Tel-Aviv, Israel) ngày 7/3/2015: “Vài chục ngàn người đã xuống đường biểu tình
tại Quảng Trường Tel Aviv giương cao biểu ngữ ‘Do Thái Muốn Thay Đổi’ và kêu gọi
thay thế Thủ Tướng Netanyahu trong cuộc bầu cử vào 17 Tháng 3 tới đây. Cuộc biểu
tình do nhóm bất vụ lợi tổ chức kêu gọi thay đổi những chính sách ưu tiên của
quốc gia và yêu cầu chính phủ tái tập trung vào các vấn đề như y tế, giáo dục,
gia cư/nhà ở và giá sinh hoạt của người dân.”
-AFP ngày 8/3/2015: “Ngoại
Trưởng Vương Nghị của Trung Quốc cam kết tiến hành hợp tác kinh tế và ngoại
giao với Nga cho dù Phương Tây áp đặt lệnh cấm vận Nga do cuộc khủng hoảng
Ukraine và nhấn mạnh rằng mối liên hệ dựa trên nhu cầu hỗ tương/hai bên đều có
lợi.
-AFP ngày
8/3/2015: “Trên sàn/boong tàu Hàng Không Mẫu Hạm Charles de Gaulle, Tướng
Demsey- Tham Mưu Trưởng Liên Quân Hoa Kỳ bênh vực nhịp độ không kích chống lại
Nhà Nước Hồi Giáo IS và cảnh cáo rằng leo thang oanh tạc và gửi thêm binh sĩ
Hoa Kỳ tới Iraq và Syria là một sai lầm và thay vào đó ông đề nghị một chiến
lược kiên trì để chống nhóm IS. Theo Tướng Dempsey, mở rộng oanh kích có thể khiến
thường dân thương vong và IS lấy cớ đó để tuyên
truyền.” Lời thú nhận của Tướng Dempsey cho thấy số thường dân chết
trong các vụ oanh kích ở Iraq và Syria rất cao khiến Nhóm IS lấy cớ đó kêu gọi
chí nguyện quân trên toàn thế giới. Hiện nay Nhóm Boko Haram ở Nigeria đã gia
nhập và nguyện trung thành với Nhà Nước Hồi Giáo IS. Tại Libya, hai chính quyền
cùng tranh nhau cai trị đất nước, và các nhóm chủ chiến có liên hệ mật thiết
với al Qaida và Nhà Nước Hồi Giáo IS tung hoành không một thế lực nào ngăn cản
được. Các nước như Hoa Kỳ, Anh và Ý Đại Lợi đã đóng cửa tòa đại sứ tại Tripoli.
-Business Insider ngày 10/3/2015: “Theo một số nguồn tin từ Trung Quốc và
Đài Loan, các giới chức Hoa Lục đã xác nhận là đất nước này đang tự đóng một
hàng không mẫu hạm (HKMH) thứ hai. HKMH Liêu Ninh theo các chuyên viên quân sự
có tính huấn luyện hơn là khả năng tác chiến.”
-Reuters ngày 12/3/2015: “ Tờ Finacial Times cho biết, Liên Hiệp Âu Châu
hỗ trợ quyết định của Euratom (Cộng Đồng Năng Lượng Nguyên Tử Âu Châu) ngăn chặn
thỏa hiệp nhà máy nguyên tử trị giá 12 tỉ euro giữa Hung Gia Lợi và Nga. Hành
động này có thể làm cho tình hình giữa Nga và Brussels trở nên tệ hại hơn.”
-Business Insider ngày 13/3/2015: “Trang
nhất của tờ Financial Times (Anh Quốc) vào sáng Thứ Sáu đã đi một bản tin làm
mọi người ngạc nhiên phản ảnh căng thẳng ngoại giao hiếm thấy giữa các giới
chức cao cấp nhất của Hoa Kỳ và Anh Quốc - chính phủ Anh bị Hoa Kỳ cáo buộc là
thường xuyên “chiều theo ý” của Hoa
Lục - một cường quốc đang lên.” Chiều theo Trung Quốc ở đây có nghĩa là: Anh
Quốc chúc mừng Ngân Hàng Đầu Tư Hạ Tầng Cơ Sở Á Châu (Asia Infratructure Investment Bank) do Trung Quốc thiết lập và ngỏ
ý gia nhập ngân hàng này vốn là đối thủ của World Bank do Hoa Kỳ khống chế. Thứ
hai, Anh Quốc tự chế không công kích Hoa Lục khi phong trào biểu tình ở
Hongkong nổ ra. Thứ ba, tuyên bố sẽ không có cuộc gặp gỡ nào nữa với Đức Dalai
Lama sau cuộc tiếp xúc vào năm 2013 gây phẫn nộ từ phía Hoa Lục.” Thế mới hay
dù là đồng minh chí cốt nhưng vẫn có mâu thuẫn về quyền lợi như thường. Và hành
động của Anh Quốc khiến Hoa Kỳ chạm tự ái vì đã nâng cao vị thế của Hoa Lục và làm
suy giảm ngôi vị “võ lâm chí tôn” của
mình.
-Bloomberg News ngày 13/3/2015: “Việt Nam bắt đầu xây
dựng hệ thống điện gió (Wind Farm) tại Tỉnh Darlac thuộc Vùng Cao Nguyên trị giá
281 triệu đô-la, có công xuất 120-megawatt. Công ty General Electric của Hoa Kỳ
sẽ cung cấp 60 turbines . Đợt đầu được phát điện vào năm 2016. Còn Vestas Wind Systems - một công ty điện gió lớn nhất thế giới đã ký khế ước
trị giá 436 triệu đô-la để xây dựng hệ thống điện gió tại Sóc Trăng vào năm 2016.”
-AP (Tokyo) ngày 13/3/2015: “Nhật Bản và Pháp vừa ký
thỏa hiệp hợp tác và chuyển giao kỹ thuật - mở đường cho việc chế tạo máy bay không
người lái và những thiết bị không người lái khác trong khi Nhật đang tìm cách mở
rộng vai trò quân sự trên quy mô quốc tế.”
Nhận Định:
Trong hai tuần qua, những diễn biến mới nhất cho
thấy cuộc Chiến Tranh Lạnh Mới giữa Nga và Mỹ ngày càng quyết liệt và lan rộng
từ Âu Châu sang Á Châu.
1)
The World Post ngày 2/3/2015 trong bài báo nhan đề “Tại Ukraine, Hoa Kỳ đang trả giá cho một Chiến Tranh Lạnh Mới” (In Ukraine, U.S. Is Forfeiting New
Cold War) tác giả Shai Franklin
viết, “Không, Liên Bang Sô-viết không tái xuất hiện. Nhưng Liên Bang Nga đang
tự khẳng định mình là ai và một Chiến Tranh Lạnh Mới đã mở màn. Mặt trận đầu tiên
của cuộc chiến tranh này là Ukraine. Những gì mà Hoa Kỳ phản ứng đang ảnh hưởng
tới hành động của Nga và cả Âu Châu suốt phần còn lại của thế kỷ. Trừng phạt
kinh tế Nga là một niềm an ủi tệ hại nếu chúng ta vẫn còn để Ukraine sụp đổ về
tài chính lẫn quân sự.” (No,
the Soviet Union isn't coming back. However, the Russian Federation is
reasserting itself and a new Cold War has already opened. The first front in
this war is Ukraine. How the United States responds now will influence how
Russia acts and how Europe evolves for the rest of this century. Punishing
Russia economically is poor consolation if we still allow Ukraine to collapse
financially and militarily.)
2) Voice of Russia ngày 7/3/2015: “Đại diện thường trực của Nga tại Liên Hợp Quốc, Ô.
Vitaly Churkin
tuyên bố sự xuất hiện của quân đội Mỹ ở Ukraina có thể trở thành thảm họa.”
3) BBC Âu Châu ngày 8/3/2015: “Henry Kissinger- Cựu Ngoại Trưởng Hoa Kỳ
nói với BBC tuần rồi là Nga và NATO cần nghiêm túc tìm kiến giải pháp ngoại
giao cho cuộc khủng hoảng Ukraine, nếu không thì nguy cơ Chiến Tranh Lạnh có
thể là không tránh khỏi.” Vào ngày
9/3/2015, Hoa Kỳ đã
gửi hằng trăm xe bọc thép và chiến xa
tới các quốc gia vùng Baltic bao gồm Estonia, Latvia và Lithuania để ngăn chặn
sự đe dọa từ Nga. Các quốc gia này đều đã gia nhập Liên Minh Âu Châu và NATO.
Theo Business Insider, một cuộc thăm do mới nhất của Levada Center cho thấy hơn
81% dân Nga nhìn Hoa Kỳ với con mắt không thiện cảm (negative). Con số này gia tăng gấp đôi so với năm ngoái.”
4) The Fiscal Times ngày 10/3/2015: “Moscow thông báo sẽ
ngưng mọi sự liên hệ tới thỏa hiệp về vũ khí ký kết khi Chiến Tranh Lạnh kết
thúc. Thỏa Ước Về Quân Đội Quy Ước Âu Châu (The
Treaty on Conventionnal Armed Forces in Europe) được ký năm 1990 bởi 16
quốc gia NATO và 6 quốc gia thuộc khối Warsaw nhằm hạn chế quân số, chiến xa,
pháo binh và những thiết bị quân sự phi -nguyên-tử đóng ở Âu Châu.” Đây là
điềm không tốt báo hiệu sự bất ổn triền
miên cho Âu Châu và cuộc Chiến Tranh Lạnh Mới giữa Nga và Phương Tây (Mỹ
&NATO) thật sự bắt đầu.
5) Value Walk ngày
11/3/2015 trong bài viết có tựa đề “Nga và Hoa Kỳ Đang Lao Tới - Có Thể Là Cuộc
Chiến Tranh Nguyên Tử” (Russia,
U.S. Heading Towards A Possible Nuclear War) đã trích dẫn lời của Ô. Jack Matlock- Cựu Đại Sứ Hoa Kỳ tại Nga dưới thời
Tổng Thống Reagan như sau: “Hoa Kỳ không có lợi ích nào khi can thiệp vào
Ukraine để chấp nhận một cuộc chạy đua
vũ khí hạt nhân. Nếu như có một đe dọa lớn đối với an ninh quốc gia thì là như
thế. Tổng Thống Obama phải công khai
ngưng cuộc đọ kiếm tay đôi với Vladimir Putin. Matlock mô tả mối liên hệ hiện
tại Nga-Mỹ là độc hại. Ưu tiên lớn nhất của Phương Tây là tái lập mối quan hệ
dân sự với Moscow.” Còn Ramsey Clark - cựu Bộ Trưởng Tư Pháp của Ô. Obama, năm
ngoái đã gửi một bức thư ngỏ cho tổng thống của mình trong đó nói, “Không có gì
nguy hiểm hơn là hành động hung hăng của Mỹ/NATO đưa quân tới sát biên giới
Nga.”
6) Reuters (Washington) ngày
11/3/2015: “Hoa Kỳ vừa yêu cầu Việt Nam ngưng không cho Nga sử dụng căn cứ
không quân cũ của Hoa Kỳ ở Cam Ranh để tiếp dầu cho những máy bay ném bom chiến
lược có khả năng mang bom nguyên tử nhằm phô diễn sức mạnh quân sự ở vùng Châu
Á Thái Bình Dương, điều này phơi bày sự căng thẳng ở Washington trong khi mối
liên hệ nồng ấm với Hà Nội đang diễn ra vững chắc.”
Với sự hiện diện của các máy bay ném bom chiến lược
của Nga bay trên không phận Guam và được tiếp dầu tại Căn Cứ Cam Ranh cho thấy
lần đầu tiên trong 25 năm (1990-2015) Nga xác định sự hiện diện quân sự của
mình tại Đông Nam Á để đáp trả lại kế hoạch lấn dần tới biên giới Nga của Mỹ và
NATO. Như thế cuộc Chiến Tranh Lạnh Mới đã không còn giới hạn ở Âu Châu và bắt
đầu lan qua Á Châu. Một khi đã lan qua Châu Á, những tình huống sau đây có thể
xảy ra:
-Trung Quốc “mừng
hết lớn”. Mừng thứ nhất là Mỹ sẽ phải tập trung nỗ lực để đối đầu với Nga
do đó không còn khả năng kiềm chế Hoa Lục. Mừng thứ hai là khi tình hình Á Châu
nát bét- người theo phe này, kẻ theo phe kia là điều kiện thuận lợi để Hoa Lục
tung hoành. Khi Đông Nam Á yên bình và đoàn kết sẽ vô cùng bất lợi cho Trung
Quốc.
-Nam Hàn cũng vô cùng khó xử. Nếu không đi với Mỹ
thì áp lực về các mặt kinh tế, ngoại giao và quân sự sẽ hết sức nặng nề. Nếu
liên minh với Mỹ chống Nga thì Bắc Hàn sẽ là mũi nhọn tấn công. Khi đó mộng
chống Nga chưa thành mà đất nước đã tan nát rồi. Vì quyền lợi tối thượng của
đất nước có thể Nam Hàn sẽ giữ vị trí trung lập. Hiện Nga đang tổ chức “Năm Hữu
Nghị” với Bắc Hàn và Ô. Kim Chính Ân sẽ thăm Nga vào Tháng 5 này.
-Vị thế của Nhật Bản lại càng khó xử hơn nữa. Nếu
theo Mỹ chống Nga, Nhật Bản sẽ phải liên tục đối đầu với hai ông bạn làng giềng
khổng lồ, đất nước căng thẳng, kinh tế suy thoái vì chạy đua vũ trang. Nếu
không nghe lời “ông anh Mỹ” thì lấy ai răn đe Trung Quốc cho Nhật Bản đây? Ngoài
ra, nếu Nhật Bản chỉ chống Trung Quốc không thôi thì đối với Việt Nam không có
vấn đề. Nhưng nếu Nhật Bản chống Nga thì sẽ gây khó cho Việt Nam. Hiện nay Đức
đang vận động để Nhật cùng tham gia với Âu Châu để cấm vận Nga. Nhức đầu quá!
-Một số quốc gia Đông Nam Á như Thái Lan, Nam Dương,
Mã Lai, Miến Điện chắc chắn sẽ đứng trung lập vì không dại gì “giơ đầu chịu báng”. Kinh nghiệm lịch sử
cho thấy theo phe nào cũng chết.
-Hai quốc gia có thể sẽ liên minh với Mỹ để chống
Nga, đó là Phi Luận Tân và Tân Gia Ba.
-Còn Việt Nam thì đương nhiên
ở vào tình thế khó xử nhất rồi. Đi với Mỹ thì bị Mỹ ép và từ từ mất chủ quyền.
Không đi với Mỹ thì không đủ khả năng kiềm chế Hoa Lục ở Biển Đông và phát
triển kinh tế. Trong khi mối liên hệ có tình cách lịch sử, lâu bền về mọi mặt
với Nga vô cùng quan trọng - về chính trị, ngoại giao lẫn quân sự. Nga đã và
đang cung cấp những vũ khí tối cần thiết cho Việt Nam để xây dựng quốc phòng,
giúp Việt Nam huấn luyện thủy thủ và căn cứ sửa chữa tầu ngầm tại Cam Ranh, xây
dựng nhà máy điện hạt nhân, thiết lập trung tâm không gian, chia xẻ những tức
quân sự qua trung tâm thông tin hỗn hợp, giúp Việt Nam đóng tàu chiến, thành
lập đại học kỹ nghệ quốc phòng… Nếu nghe theo lời Mỹ thì phá vỡ liên minh chiến
lược với Nga, điều mà Việt Nam sẽ không bao giờ chấp nhận. Qua thực tiễn lịch
sử và địa lý chiến lược của Á Châu ngày hôm nay mà nói - nếu Việt Nam nổ ra một
cuộc xung đột quân sự thì người giúp Việt Nam nhiều nhất là Nga chứ không phải
Mỹ vì Mỹ đã “thề” là sẽ không bao giờ dính líu vào một cuộc chiến ở Châu Á nữa.
Vậy thi vần đề là: Trong tình thế hiện tại, nếu Việt Nam cần Mỹ hơn Nga, Việt
Nam sẽ nhượng bộ. Ngược lại, nếu Việt Nam cần Nga hơn Mỹ thì Việt Nam sẽ không
nhượng bộ. Đây là vấn đề vô cùng tế nhị mà Hoa Thịnh Đốn phải thấy Việt Nam
không phải là Nam Hàn hay Nhật Bản hễ Mỹ nói thì phải nghe theo. Trong mấy năm
qua, các tàu chiến Mỹ đã ra vào Cam Ranh để sửa chữa, bảo trì và tiếp vận. Do
đó hai bên phải tương thảo trong âm thầm chứ không thể ồn ào qua các cuộc họp
báo hoặc gây áp lực theo kiểu “loudspeaker
diplomacy”. Theo tôi, Việt Nam có thể sẽ yêu cầu Nga giảm bớt các chuyến bay để “chiều lòng” Mỹ chứ không ra lệnh chấm
dứt các chuyến bay ghé Cam Ranh để tiếp dầu. Tuy nhiên nếu cuộc Chiến Tranh
Lạnh Mới Nga - Mỹ ngày càng trở nên quyết liệt, thế giới sẽ chia đôi theo lằn
ranh Đông-Tây, lúc đó Việt Nam, do nhu cầu sinh tử, sẽ ngả theo Nga nhưng vẫn không chống Mỹ. Vào
ngày 12/3/2015, theo BBC tiếng Việt, Ô. Igor Korotchenko, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Mua
bán Vũ khí, một viện nghiên cứu phi chính phủ nằm tại Moscow nói rằng “Việc ám
chỉ phi cơ Nga có thể được tiếp nhiên liệu từ căn cứ ở Vịnh Cam Ranh và rằng
các phi cơ này có khả năng mang đầu đạn hạt nhân là tuyên bố khiêu khích và vô
căn cứ, và đề nghị của Mỹ về Cam Ranh là thô lỗ.” Ngày
13/3/2015, BBC tiếng Việt loan tin, “Bộ Ngoại giao Nga tuyên bố: Chúng tôi lấy làm khó hiểu vì các
bình phẩm của quan chức Mỹ rằng hành động của Không Quân Nga, gồm việc dùng cơ
sở hạ tầng ở Cam Ranh, Việt Nam để tiếp nhiên liệu, có thể dẫn tới ‘căng thẳng
khu vực gia tăng’.”
-Thế nhưng Mỹ cũng ở vào tình thế vô cùng khó khăn.
Nếu ép Việt Nam mà Việt Nam không nghe, thì Mỹ sẽ không giúp Việt Nam nữa hoặc
trả đũa hoặc bao vây, cấm vận, lật đổ. Nhưng khi Việt Nam suy yếu đi, tức không
còn khả năng ngăn chặn Trung Quốc ở Biển Đông thì Phi Luật Tân lâm nguy. Lúc đó
Mỹ phải lui về cố thủ ở Guam - tức biên giới phòng thủ từ xa của Mỹ co lại,
chiến tranh nếu xảy ra là xảy ra trên đất Mỹ chứ không còn ở nơi xa lắc xa lơ
nữa. Đó là cơn ác mộng của Mỹ. Do đó nếu Mỹ có giúp Việt Nam là tự giúp mình,
tự biến Việt Nam thành một “tiền đồn tự nhiên” ngăn chặn Trung Quốc…chứ không phải Mỹ hoàn toàn
thương xót Việt Nam. Xin nhớ cho không một đại cường nào đem tiền của giúp một
quốc gia nhỏ bé mà hoàn toàn vô tình hay bất vụ lợi. Ngay cả vấn đề giúp đỡ thiện nguyện,
người cho cũng có chủ ý chứ không phải hoàn toàn vì lòng từ bi hay bác ái. Trên
thế gian này, thánh nhân rất hiếm, còn phàm phu tục tử thì nhiều lắm.
Dù muốn dù không, cuộc đối đầu Nga-Mỹ sẽ ảnh hưởng
toàn cầu và sẽ gây thảm họa cho nhân loại. Thế mới hay thân phận các nước nhỏ
muôn đời là khốn khổ, “Cây muốn lặng mà
gió chẳng đừng” lơ mơ là tan nát do tham vọng - có khi cuồng điên của các
đại cường. Trong bài viết “Chiến Tranh Lạnh Nga-Mỹ
Lù Lù Trước Mắt” phổ biến ngày 4/7/2014
tôi đã viết, “Năm xưa
Ban AVT có bài hát khôi hài dí dỏm, “như hai cô ca sĩ có thương nhau bao giờ” sau đổi thành “như Nga với Mỹ có thương nhau bao giờ ” sao mà đúng thế. Thực ra không phải chỉ có
Nga-Mỹ mới ghét nhau mà bất cứ một đại cường nào cũng chẳng bao giờ “thương”
một đại cường khác. Nguyên do, đại cường nào cũng muốn mình bá chủ. Mỹ đang là
bá chủ thế giới và lúc nào cũng muốn duy trì ngôi vị ấy muôn đời. Nga thì muốn
phục hồi uy thế và sức mạnh của thời Liên Bang Xô-viết và có tiếng nói trong
những vấn đề quốc tế. Còn Hoa Lục thì đang muốn vươn lên để giành ngôi bá chủ
với Mỹ. Trong cuộc tranh giành ngôi vị “võ
lâm chí tôn” đó, ông nào cũng muốn
liên kết đồng minh hoặc dụ dỗ, lôi kéo các nước nhỏ vào phe mình. Do đó trong
cuộc “trâu bò húc nhau, ruồi muỗi chết” sắp tới đây, nước nhỏ nào không có bản
lãnh hoặc thiếu suy tính sẽ tự chuốc lấy tai họa.”
Đào Văn Bình
(California ngày 15/3/2015)
Chú
thích:
(1)
Lyle Denniston là cố vấn nghiên cứu của
Trung Tâm Hiến Pháp Quốc Gia Hoa Kỳ
(2)
Khuynh tả, khuynh hữu có rất nhiều nghĩa:
Chống Mỹ là khuynh tả, theo Mỹ là khuynh hữu. Có thiện cảm với các phong trào
cộng sản là khuynh tả, thiện cảm với chủ nghĩa tư bản là khuynh hữu.Ngả theo
quyền lợi của giai cấp nghèo khổ (khuynh hướng xã hội) là khuynh tả, ngả theo
quyền lợi của các đại công ty tư bản là khuynh hữu.Trong thời kỳ Chiến Tranh
Lạnh, theo Mỹ và NATO là khuynh hữu, theo Nga là khuynh tả.
(3)
Posttraumatic stress disorder (PTSD) is a serious mental condition
which is a lasting consequence of traumatic events.
